Szukamy Nikifora Konkurs dla niecodziennych twórców
Artyści, z pozoru nieprofesjonalni, tworzą tak, jak czują, bez filtrów, bez cenzury, bez lęku, że zostaną źle ocenieni. Nie zastanawiają się nad konsekwencjami. Są w kreacji bezpośredni i spontaniczni. To co w sercu, to na płótnie. Nie ma ograniczeń formalnych - jeśli mają ochotę namalować różowe drzewo czy niebieskie słońce, to nie widzą przeszkód, by tak nie było.
Nikt z nas nie wie, ilu wybitnych artystów z kręgu sztuki naiwnej (tak nazywa się ten odłam twórczości) jest ukrytych w domach czy warsztatach terapii zajęciowej. Wartość artystyczna prac powstałych w ramach arteterapii często jest niedoceniana, traktowana jako dekoracja placówek czy przedmiot aukcji charytatywnych, gdzie są kupowane ze względu na cel zbiórki, a nie walory artystyczne. Oczywiście część instruktorów widzi potencjał podopiecznych, ale system pomocy i nikła wiedza społeczna nie stwarzają możliwości zaistnienia tych artystów na rynku sztuki.
Zdarzają się przypadki, że spontaniczna twórczość znajduje uznanie, jak w wypadku Nikifora, zwanego także Krynickim. To przypadki odosobnione, kiedy uznanie i wartość rynkową zyskują prace z pozoru nieprofesjonalne. Jednak są ludzie, którzy dostrzegają w takiej twórczości piękno i głębię ludzkiej egzystencji. Jednym z nich jest Władysław Grochowski, pomysłodawca konkursu sztuki nieprofesjonalnej ”Szukamy Nikifora”.
Konkurs zawdzięcza swoją nazwę jednej z dziennikarek Tygodnika Siedleckiego, która opisując pierwszą edycję konkursu w 2012 roku, nawiązała do słynnego krynickiego artysty. Od początku za realizację i przebieg konkursu odpowiada Monika Wojciechowska, dyrektorka artystyczna Arche.
W ciągu prawie piętnastu lat firma stała się być może największym kolekcjonerem dzieł sztuki autorstwa osób z niepełnosprawnościami intelektualnymi. W zbiorach posiada ponad 1000 obrazów, grafik i rysunków, na co dzień eksponowanych we wnętrzach Arche Hoteli oraz w Galerii Leny Grochowskiej w Łochowie. Regularnie organizuje plenery, aukcje i wystawy prac artystów nieprofesjonalnych. Wszystkie te wydarzenia odbywają się w ramach działalności dwóch organizacji pożytku publicznego działających w strukturach grupy Arche: Stowarzyszenia Arche oraz Fundacji Leny Grochowskiej. W 2026 przypada jubileuszowa, piętnasta edycja konkursu, do której swoje prace mogą zgłaszać artyści amatorzy z całej Polski oraz z zagranicy.